O tym, że Internet zmienił świat, wiemy wszyscy. Niemniej o fakcie, iż zaczyna dominować we wszystkich dziedzinach naszego życia, przekonujemy się dopiero od niedawna. Dzięki łączom internetowym możemy mówić również o całkowitej rewolucji w nauczaniu.

Nowa odsłona e-learningu

E-lerning znamy już od dawna, ale przeniesienie nauczania na łącza internetowe w postaci masowych otwartych kursów online to domena ostatnich lat. MOOC (Massive Open Online Course) to fenomen, w którym upatruje się kolejnego, zmieniającego nasz świat wykorzystania technologii. Liczba uczniów w masowych otwartych kursach przyrasta z miesiąca na miesiąc. Jeden z dostawców tego rozwiązania – Coursera – zanotował w ciągu 4 miesięcy milion nowych uczestników swojego rozwiązania z około 200 krajów.

MOOC – co to oznacza?

Termin MOOC został po raz pierwszy użyty w 2008 roku Wówczas był traktowany jako zwykły eksperyment pedagogiczny, który miał pokazać zainteresowanie kursami on-line. W 2011 roku był to już termin określający edukację uniwersytecką dla całych rzeszy studentów. Internet jako wszechstronne narzędzie umożliwia równy dostęp wszystkim będącym w jego zasięgu do praktycznie bezpłatnej edukacji. Koszty części kursów to zaledwie 20 % ceny oferty stacjonarnej. Co więcej, w niektórych przypadkach są one prowadzone całkowicie za darmo, ponieważ organizatorzy przy ich okazji tworzą bazy danych do celów marketingowych i sprzedażowych.

Co oznacza rozpowszechnienie się MOOC na całym świecie?

Po pierwsze – zwiększa dostęp do edukacji dla ludzi, których na nią nie stać, zarówno w krajach wysoko rozwiniętych, jak i w krajach biednych. Największymi rynkami tego typu nauczania są Stany Zjednoczone oraz Wielka Brytania, ponieważ edukacja w tych krajach jest bardzo droga.

W edukacji internetowej upatruje się kolejnej technologii, która zmieni nie tylko nasze życie, ale również świat w którym funkcjonujemy. MOOC nie jest wprawdzie odrębną technologią, a raczej zlepkiem kilku innowacyjnych rozwiązań – połączeniem nauki oraz rozwiązań internetowych, w tym dostępu do mediów społecznościowych. Co prawda nie opracowano jeszcze konkretnych modeli nauczania tego typu, ale już przewiduje się rozwój wydarzeń po tym, jak rozprzestrzeni się ono na całym świecie.

Jakie będą skutki rozwoju tego sposobu nauczania?

Z pewnością rządy państw powinny promować MOOC zwłaszcza wśród społeczeństw i środowisk biednych oraz zagrożonych wykluczeniem społecznym, jednak nauka on-line staje się coraz bardziej powszechna wśród wszystkich grup społecznych. Wprowadzane są również formy mieszane, w których MOOC stanowi podstawę edukacyjną, uzupełnianą pogłębiającymi wiedzę spotkaniami z wykładowcą. Ten sposób nauki może być również przeznaczony dla osób, które nie mogą wychodzić z domu np. z powodu unieruchomienia oraz dla tych, którzy z innych względów nie mają możliwości uczestnictwa w zajęciach poza domem.

Rozwój tej formy edukacji z pewnością spowoduje wiele zmian w obszarze edukacji tradycyjnej, np. zmniejszenie liczebności kadry naukowej oraz placówek oświatowych. Być może bowiem w przyszłości stacjonarne formy nauczania okażą się jedynie wariantem uzupełniającym MOOC. Wówczas nauczanie on-line spowoduje też konieczność zmiany podejście do kształcenia przygotowującego do zawodu nauczyciela.

Pytań w związku z tak intensywnym rozwojem MOOC jest wiele. Trudno przewidzieć, czy w związku z łatwiejszym dostępem do wiedzy wzrośnie ilość osób zainteresowanych podnoszeniem swoich kwalifikacji, czy jedynie zmieni się sam system nauczania. W chwili obecnej nie wiadomo również, jak zmierzą się ze studiami on-line placówki, które w tej chwili wiodą prym w nauczaniu stacjonarnym. Niewykluczone, że powstanie zupełnie nowe, „internetowe” szkolnictwo, które okaże się dla uczących się bardziej wiarygodne.

By nauka w systemie MOOC mogła się odbywać w sposób zgodny z normami prawa, należy rozwikłać szereg wątpliwości w takich zakresach, jak: jakość nauczania i materiałów edukacyjnych, normy etyczne, komercjalizacja, ochrona oraz wykorzystanie danych osobowych, własność materiałów wykorzystywanych do nauczania, zakresy, w których możliwe jest uzyskanie dyplomu w systemie MOOC, egzekwowanie jakości zdobytej wiedzy, a także system jej certyfikacji. Nie przeszkadza to zupełnie w dynamicznym rozwoju tej formy edukacji, która już dzisiaj jest traktowana bardzo poważnie przez uczestników procesu przekazywania wiedzy i zarządzających państwami.

Poznaj kolejny wynalazek