Cukrzyca jest chorobą z grupy metabolicznych, charakteryzującą się wysokim poziomem cukru (glukozy) we krwi. Wynika z wadliwego wydzielania insuliny lub jej niewłaściwego działania. Cukrzyca została po raz pierwszy zidentyfikowana w starożytności jako choroba związana ze „słodkim moczem” i nadmierną utratą mięśni. Nazwa schorzenia była związana z podwyższonym stężeniem glukozy we krwi (hiperglikemia), który prowadził do przedostania się glukozy do moczu.

Poznaj wroga

Zwykle poziom glukozy we krwi jest ściśle kontrolowany przez insulinę, hormon wytwarzany przez trzustkę. Kiedy stężenie cukru we krwi wzrasta (na przykład po spożyciu pokarmu), insulina jest uwalniana z trzustki. Jej zadaniem jest normalizacja poziomu glukozy przez zwiększenie jego pobierania do komórek organizmu. U pacjentów z cukrzycą niewystarczająca produkcja lub brak odpowiedzi organizmu na insulinę powoduje hiperglikemię. Cukrzyca jest chorobą przewlekłą, co oznacza, że chociaż można ją kontrolować, trwa całe życie.

 

Alarmujące statystyki

Liczba osób chorych na cukrzycę na całym świecie rośnie lawinowo. Obecnie choroba ta nazywana jest pierwszą niezakaźną epidemią. Statystyki wskazują, że na świecie żyje 387 milionów osób z cukrzycą, w tym połowa – czyli 179 milionów – jest niezdiagnozowana.

 

W Polsce dane mówią o 3,5 miliona chorych, z czego 1/3 nie wie o chorobie. Ilość zachorowań rośnie w tempie o około 2,5 % rocznie i będzie nadal wzrastać do 2020 roku. Wówczas – zgodnie z prognozami – chorych będzie już ponad 4 miliony Polaków. Na tle świata, odsetek cukrzyków w Polsce jest niższy niż na świecie i wynosi 9,1%. Jest to jednak wynik wyższy niż średnia europejska, która obecnie osiągnęła poziom 8,4% dorosłych mieszkańców.

Skutki ekonomiczne choroby na całym świecie są ogromne. Cukrzyca jest 7. najczęstszą przyczyną zgonów, a koszty leczenia przekraczają dwukrotnie te dotyczące innych chorób.

Cukrzyca cukrzycy nie równa

Cukrzycę dzielimy na kilka rodzajów. Najbardziej popularny to typ 2, który występuje u 85–90% przypadków. Aż 48% osób, u których diagnozuje się cukrzycę tego typu, cierpi na nadwagę, a kolejne 40% chorych jest osobami otyłymi. Największa liczba chorych ze zdiagnozowaną cukrzycą to osoby po 40 roku życia, ale ostatnio na ten typ schorzenia zapada coraz więcej ludzi młodych.

 

Mniejsza część osób (ok. 5%) to przypadki cukrzycy typu 1. Ten typ dotyczy głównie młodych i dzieci. Lekarze diagnozują również cukrzycę u ciężarnych. Jest ona jednak ściśle związana z ciążą i mija najczęściej kilka tygodni po porodzie.

Niestety, według statystyk aż 30–50% kobiet z tej grupy 10–15 lat po porodzie może zapaść na cukrzycę typu 2.

Groźne skutki

Cukrzyca to groźna, przewlekła i nieuleczalna choroba. Mimo, że są sposoby na kontrolowanie jej przebiegu, podwyższony poziom cukru we krwi nie jest dla organizmu obojętny. Z upływem czasu schorzenie prowadzi do bardzo poważnych konsekwencji. Zmiany następujące w ciele mogą prowadzić do uszkodzenia wzroku, niewydolności nerek, uszkodzenia nerwów oraz wielu powikłań w układzie krwionośnym.

 

Te ostatnie prowadzą w rezultacie do zwężenia tętnic (miażdżycy), co z kolei może prowadzić do udaru mózgu, choroby wieńcowej i innych chorób. Poważnymi konsekwencjami cukrzycy są również trudno gojące się rany i tzw. stopa cukrzycowa, która może skończyć się finalnie amputacją kończyn, a w wypadku wystąpienia powikłań – nawet do śmierci.

Objawy wysokiego ryzyka

Wczesne objawy nieleczonej cukrzycy to podwyższony poziom cukru we krwi i wydalanie cukru w moczu. To jednak tylko początek. Duża ilość glukozy we krwi powoduje najczęściej:

1. zwiększone oddawanie moczu, które – jeśli nie jest kontrolowane – prowadzi do odwodnienia,

2. uczucie nadmiernego pragnienia – związane z nadmiernym oddawaniem moczu,

3. wynikającą z niedoboru insuliny utratę wagi – mimo zwiększonego apetytu,

4. przewlekłe zmęczenie – jeden z najbardziej uciążliwych elementów cukrzycy,

5. nudności i wymioty – występujące czasem przy nieleczonej cukrzycy,

6. częste infekcje pęcherza moczowego i skóry, a u kobiet – pochwy,

7. zamazane widzenie obiektów – spowodowane wahaniami poziomu glukozy we krwi,

8. letarg i śpiączkę – w przypadku bardzo wysokiego stężenia glukozy.

Jeśli te lub podobne objawy występują u ciebie, zbadaj cukier – to prosty i jedyny sposób, aby przekonać się, czy masz cukrzycę.