Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z 2012 roku, alarm smogowy dla pyłu PM10 w Polsce obowiązuje po przekroczeniu średniodobowej wartości 300 mikrogramów na metr sześcienny powietrza, a poziom informowania – 200 mikrogramów. Na tle innych krajów Unii Europejskiej to najbardziej liberalne normy.

Choć polskie miasta są jednymi z najbardziej zanieczyszczonych smogiem w Europie, polskie normy dotyczące ogłaszania alarmu smogowego są bardzo łagodne. W odniesieniu do innych krajów UE, wartości stężenia pyłu zawieszonego PM10 w powietrzu, przy których ogłaszany jest alarm smogowy, są 2 razy wyższe niż na Słowacji, 3 razy wyższe niż na Węgrzech i aż 4 razy przewyższają poziom obowiązujący we Francji. Jednak zgodnie z zaleceniami Światowej Organizacji Zdrowia (WHO), dopuszczalne dobowe stężenia pyłu PM10 nie powinny przekraczać 50 mikrogramów. Z tego względu rozpoczęto proces zmiany przepisów dotyczących ostrzegania o niebezpiecznym zanieczyszczeniu powietrza.

infoplanet ekologia i zdrowie nizszy prog alarmowy PM10 ministerstwo

W związku z pracami legislacyjnymi Minister Zdrowia wydał, na prośbę Ministerstwa Środowiska, rekomendację dotyczącą poziomu informowania i alarmowania mieszkańców Polski o średniodobowym stężeniu pyłu PM10 w powietrzu. Jak wynika z jej treści, wartości stężenia pyłu zawieszonego PM10 w powietrzu, przy których ogłaszany jest alarm smogowy lub wydawana jest informacja, ma zostać znacząco obniżony.

– Minister Zdrowia rekomenduje poziom informowania wynoszący 60 mikrogramów na metr sześcienny oraz poziom alarmowy wynoszący 80 mikrogramów na metr sześcienny dla stężenia średniodobowego pyłu PM10. Wdrożenie skutecznych działań krótkoterminowych, tj. takich, które nie dopuściłyby do dalszego wzrostu narażenia, daje szansę na zapobiegnięcie odpowiednio, 75% i 50% negatywnych skutków zdrowotnych związanych z przekroczeniami dopuszczalnych dobowych stężeń PM10 – głosi rekomendacja ministerstwa zdrowia.

infoplanet ekologia i zdrowie nizszy prog alarmowy PM10

Jak wynika z uzasadnienia do rekomendacji, dzięki obniżeniu progów informowania i alarmowania o smogu możliwe będzie zapobieganie wielu hospitalizacjom, w tym szczególnie kardiologicznym i pulmonologicznym, a także przedwczesnym zgonom. Zgodnie z szacunkami ekspertów, wskutek ekspozycji na pyły zawieszone w Polsce przedwcześnie umiera rocznie prawie 45 tys. osób.

Jak podkreślają eksperci, w przypadku przekroczenia progów ostrzeżeń poza mieszkańcami zareagować muszą także centra zarządzania kryzysowego i lokalne władze. Mają one obowiązek skutecznie poinformować o zagrożeniu mieszkańców regionu o niebezpiecznym poziomie stężenia pyłów PM10 w powietrzu i podjąć działania zaradcze, ograniczające poziom zanieczyszczeń. Należą do niech na przykład: kontrole palenisk i spalania odpadów, czasowy zakaz palenia w kominkach czy ograniczenie ruchu pojazdów.

Jak wynika z informacji uzyskanej przez pełnomocnika premiera ds. Programu Czyste Powietrze Piotra Woźnego, nowe poziomy alarmowania o stężeniu pyłu zawieszonego PM10 w powietrzu będą stosowane najprawdopodobniej jesienią, przed sezonem grzewczym. Do tego czasu ma zostać wydane nowe rozporządzenie Ministra Środowiska.