Biolodzy zajmujący się roślinami próbują rozwiązać zagadkę naszej przyszłości w świecie dominowanym przez efekt cieplarniany.

Zagrożone lasy

Lasy są pierwszą linią obrony przed zmianami klimatycznymi, jednak rosnące na półkuli północnej temperatury mogą wkrótce zagrozić tej najwierniejszej na świecie „gąbce węglowej”. Według naukowców czarny świerk, jeden z najpospolitszych gatunków drzew Ameryki Północnej, będzie również jednym z tych, które najmocniej ucierpią z powodu nadchodzących zmian klimatu.

– Kiedy temperatura wzrośnie, rozmiary przedstawicieli tego gatunku ulegną zdecydowanemu zmniejszeniu – mówi profesor Danielle Way, biolog z Western University.

infoplanet ekologia szklane kapsuly i globalne ocieplenie lasy zagrozone

Jej praca jest tylko jednym z elementów inicjatywy SPRUCE – ogromnego projektu badawczego w dziedzinie ochrony środowiska, prowadzonego w laboratoriach Oak Ridge National Laboratory z Minnesoty. Naukowcy prowadzący badania stworzyli coś w rodzaju kapsuł czasu, umożliwiających nam poznanie warunków klimatycznych panujących przed obecną erą przemysłową. Wzniesione w tym celu ogromne szklarnie symulują dawniej panujące na ziemi warunki klimatyczne. Połowa badanych roślin przebywa w warunkach obecnej atmosfery, a pozostałe – w środowisku imitującym różne etapy globalnego ocieplenia.

– Możesz zarówno badać, jak rozwija się obecna roślinność, i sprawdzić, jak będzie ona funkcjonować w bogatej w CO2 atmosferze cieplejszej nawet o 9ᵒC – wyjaśnia Way.

Zatrzymać emisję dwutlenku węgla

Odkrycia naukowców są tym istotniejsze, że drzewa występujące w zimnym klimacie pochłaniają duże ilości dwutlenku węgla. Jednocześnie nie rozkładają się po swojej śmierci tak szybko jak te występujące w cieplejszych rejonach, wiążąc CO2 na dłuższy czas. Aktualnie prawie 11% węgla obecnego na naszej planecie jest wiązane przez lasy borealne. Jednak wraz z ocieplaniem klimatu większa ilość tego pierwiastka pozostanie w atmosferze.

– Po części liczymy, że nasze lasy pomogą nam zrekompensować powodowaną przez nas emisję dwutlenku węgla – dodaje Way.

infoplanet ekologia szklane kapsuly i globalne ocieplenie zatrzymac emisje

Jeśli jednak przewidywane trendy klimatyczne się spełnią, możemy zamiast tego zostać zablokowani przez niebezpieczny proces zwany pozytywną informacją o zmianie klimatu. Właśnie takie konsekwencje globalnego ocieplenia powodują samoprzyspieszanie.

Niepokojące trendy klimatyczne

– To prawie jak uciekający, pędzący coraz szybciej pociąg. Mówiąc prościej: im mniej węgla trafia do lasu borealnego, tym więcej gazów cieplarnianych i więcej globalnego ocieplenia. Drzewa stają się wtedy jeszcze słabsze, a cykl trwa – mówi Way.

Lasy klimatu zimnego i umiarkowanego są również zagrożone przez szkodniki, susze i pożary, przybierające niespotykane dotąd rozmiary. Trend ten jest widoczny również w Polsce, gdzie przebiega granica występowania świerka – nawet lekkie ocieplenie klimatu może sprawić, że całkowicie zniknie on z naszego kraju. Gatunek ten może być wypierany przez drzewa liściaste takie jak topola, znacznie lepiej radzące sobie w ciepłym klimacie. Z tego względu naukowcy z projektu SPRUCE będą śledzić życie badanych drzew przez kolejnych 20 lat.

infoplanet ekologia szklane kapsuly i globalne ocieplenie zatrzymac emisje

– Planuję pozostać zaangażowana tak długo jak mogę, aby zobaczyć, jak zmienia się ekosystem w tym czasie – powiedziała doktor Way. – Jesteśmy naprawdę podekscytowani wynikami, które uzyskamy w ciągu najbliższych kilku lat. Podekscytowani, ale też trochę zmartwieni – podsumowała.

kup artykuly platne