Wiele osób chorych na raka umiera nie z powodu guza pierwotnego, ale z guzów wtórnych, które rosną w innym miejscu ciała. Teraz jesteśmy o krok bliżej zrozumienia, w jaki sposób nowotwory mogą się rozprzestrzeniać.

Sprytne komórki rakowe

Sakari Vanharanta i jego koledzy z Wydziału Onkologii Uniwersytetu w Cambridge badali komórki raka nerki. W efekcie analiz odkryli, że komórki te wykorzystują do rozprzestrzeniania się tę samą genetyczną maszynerię, którą normalnie używają do wędrowania po ciele zdrowe białe krwinki.

Odkrycia dokonano porównując aktywność różnych genów w komórkach czterech typów ludzkiego raka nerki. Jak się okazało, dwa z nich były zdolne do rozprzestrzeniania się. Naukowcy odkryli, że zdolność ta wiąże się jednocześnie z większą aktywnością w dwóch regionach genomu, które działają jak pedały gazu i wzmacniają aktywność pobliskich genów.

infoplanet zdrowie rak nerki w bialych krwinkach sprytne komorki rakowe

Wzmacniacze prowadzą do wzrostu aktywności genu o nazwie CXCR4, o którym wiadomo, że pomaga białym krwinkom poruszać się po ciele do innych narządów, aby zwalczać infekcje lub choroby. W komórkach raka nerki, które mogły się rozprzestrzeniać, gen był od 10 do 20 razy bardziej aktywny niż u nieruchomych.

Genetyczne sztuczki raka

Kiedy zespół badał bazy danych dotyczące aktywności genów ludzkich i mysich, odkryto, że te same dwa wzmacniacze są aktywne tylko w zdrowych białych ciałkach krwi. Co więcej, wyciszanie tych wzmacniaczy w komórkach raka nerki powstrzymało rozprzestrzenianie się u myszy. Kiedy reaktywowano wygaszacze, komórki rakowe zaczęły ponownie poruszać się po ciele.

– Komórki raka zmieniają tożsamość. To nie tak, że stały się czymś zupełnie innym, ale ukradły kolekcję różnych sztuczek z innych typów komórek – wyjaśnia Vanharanta.

infoplanet zdrowie rak nerki w bialych krwinkach genetyczne sztuczki raka

Vanharanta uważa również, że poprzez kradzież rozwiązań dostępnych dla zdrowych komórek mogą rozprzestrzeniać się również inne nowotwory i ma pewne dowody na to, że dzieje się tak w przypadku raka piersi. Z tego względu może być możliwe powstrzymanie rozprzestrzeniania się nowotworów poprzez ukierunkowanie na te wzmacniacze.

– Mechanizmy wykorzystywane przez komórki rakowe do rozprzestrzeniania się w organizmie są nadal słabo rozumiane. Te nowe spostrzeżenia mogą doprowadzić do nowych sposobów przewidywania, że rak jest niebezpieczny i może się rozprzestrzeniać – mówi Marco Gerlinger z brytyjskiego Instytutu Badań nad Rakiem.