Nadchodzi jesień, a z nią mniejsza ilość godzin słonecznych. Dla niektórych ludzi wiąże się to ze zwiększoną podatnością na depresję. Jak można sobie z nią poradzić?

Środki antydepresyjne

Depresja to poważne zaburzenia, które mogą zostać wyleczone, a pozostawione bez diagnozy prowadzą do bardzo poważnych konsekwencji. Osoby, które cierpią z jej powodu, mogą mieć zmienione poziomy mózgowych związków chemicznych. Te substancje, zwane neuroprzekaźnikami, wpływają na nastrój. Leki przeciwdepresyjne normalizują proporcje tych związków i sprawiają, że lepiej pracują.

Możliwość przepisywania leków przeciwdepresyjnych mają wszyscy lekarze, jednak osoby, które mają silne lub trudne do wyrównania zaburzenia równowagi nastroju, powinny być leczone przez ekspertów w równoważeniu chemii mózgu, czyli psychiatrów.

Typy leków przeciwdepresyjnych

1. Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI)

Umożliwiają dostęp do większej liczby neuroprzekaźników serotoniny w mózgu. Ich typami są sertralina (Zoloft), fluoksetyna (Prozac) i proksetyna (Paxil).

2. Tricykliczne leki przeciwdepresyjne (TCA)

Pozwalają na większą dostępność serotoniny i norepinefryny. Probittylina (Vivactil), trimipramina (Surmontil) i imipramina (Tofranil) to kilka rodzajów tricyklicznych leków przeciwdepresyjnych.

3. Inhibitory monoaminooksydazy (MAOI)

Spowalniają rozkład serotoniny, dopaminy i norepinefryny w mózgu. Przykładami inhibitorów oksydazy monoaminowej są socarboxazid (Marplan), fenelzyna (Nardil) i rasagilina (Azilect).

Każdy z nas jest inny, ale wielu pacjentom w depresji jako pierwszy lek przepisuje się jeden z grupy SSRI.

Jak szybko pomagają?

Leki przeciwdepresyjne najlepiej radzą sobie z depresją, gdy są powiązane z psychoterapią, ale nawet wówczas nie można liczyć na ich działanie od razu. Najczęściej na pełny efekt terapeutyczny czekac trzeba od 1 do 3 tygodni. Jednak okres ten może trwać również dłużej.

Większość objawów związanych z depresją, jak choćby brak zainteresowania rzeczami, które były kiedyś przyjemne, czy uczucie beznadziejności i smutku, poprawi się w trakcie leczenia. W rzadkich przypadkach niektóre osoby mogą być odporne na leki przeciwdepresyjne, co rodzi konieczność podjęcia kilku prób przypisania środków zanim trafi się na właściwy.

Jeśli po upływie 4 do 6 tygodni nadal występują objawy, należy skontaktować się ze specjalistą. Być może trzeba zwiększyć dawkę lub wybrać inny lek. Czasem dopiero przy upływie dłuższego czasu przyjmowania leku przeciwdepresyjnego można zauważyć, że lek nie działa lub działa słabo. Także wówczas dalsze leczenie należy omówić z ekspertem.

Na co warto uważać

Niektórzy ludzie przyjmujący leki antydepresyjne mogą odczuwać skutki uboczne. Najczęściej są to zwiększony lub zmniejszony apetyt, trudności z zasypianiem lub zbyt duża potrzeba snu. Niektórzy mają również kłopoty z erekcją. Trzeba jednak pamiętać, że bardzo często kłopoty te są czasowe i znikają po kilku tygodniach.

Stosowane obecnie leki przeciwdepresyjne są łagodniejsze i mają mniejsze działanie niepożądane oraz interakcje z innymi środkami w porównaniu do środków starszej generacji. Jednak reakcje na inne zażywane leki, zioła i suplementy nadal są możliwe. Mogą one zakłócać swój sposób działania lub zmniejszać swoją skuteczność. Zawsze upewnij się, że lekarz przepisujący leki wie o wszystkich środkach, suplementach i ziołach, które przyjmujesz.

Niezbędne są również regularne wizyty u lekarza. Depresja i lęki są poważnymi chorobami, które mogą być związane nawet z myślami samobójczymi. Dlatego konieczne jest kontynuowanie wizyt zgodnie z założeniami. Leczenie wymaga precyzji i dopasowania odpowiedniej dawki leku do pacjenta. Celem jest złagodzenie depresji i lęku bez skutków ubocznych.

Obal mity

Wiele osób boi się przyjmowania leków przeciwdepresyjnych, ponieważ utrwaliło się wiele mitów w tym zakresie. Obawiają się, że środki przejmą nad nimi kontrolę i z tego względu nie będą sobą. Nie jest to prawda, ponieważ lekarstwa, choć eliminują poczucie smutku, nie pozbawiają emocji i odczuć. Niektórzy sądzą też, że będą musieli stosować terapię przez całe życie. Jednak to również nie jest prawda, ponieważ w większości przypadków leczenie trwa od 6 do 12 miesięcy.

Wyniki kilku badań sugerują, że kombinacja leków przeciwdepresyjnych z psychoterapią to najskuteczniejszy sposób leczenia depresji. Ważne jest więc, aby przyjmować leki zgodnie z zaleceniami i regularnie odwiedzać lekarza. Należy również pamiętać, że choroba psychiczna nie jest wstydem. Miliony ludzi cierpi z powodu depresji, lęku i innych zaburzeń zdrowia psychicznego. Powinni oni czuć się swobodnie szukając pomocy w leczeniu zaburzeń zdrowia psychicznego, ponieważ choroba psychiczna to taka sama choroba jak inne, z tą różnicą, że dotyka naszego mózgu.

Badania dowodzą również, że depresję – szczególnie w łagodnych przypadkach – łagodzą także ćwiczenia. Powodują one wydanie endorfin, substancji chemicznych pobudzających dobry nastrój. Nawet spacer to świetna zabawa i przy okazji aktywność. Przed przystąpieniem do programu ruchu, upewnij się jednak, że jesteś wystarczająco zdrowy. Pamiętaj, że wsparcia psychicznego dodatkowo dodadzą ci ćwiczenia z grupą.

Odstawienie leków antydepresyjnych

Leczenie może trwać kilka miesięcy. Ważne jest, aby nie zmieniać dawki leku, kiedy czujemy się dobrze. Jeśli to zrobisz, depresja prawdopodobnie powróci. Należy utrzymywać stałą dawkę tak długo jak zaleca lekarz, oraz przyjmować lek o tej samej porze dnia, aby uzyskać maksymalne korzyści.

Ponadto odstawienie leku przeciwdepresyjnego musi być wykonane ostrożnie, aby uniknąć objawów odstawienia. Postępuj zgodnie ze wskazówkami swojego lekarza prowadzącego: powoli zmniejszaj dawkę, w końcu będzie można odstawić lek. Oczywiście, jeżeli po odstawieniu leku będziesz czuł się źle lub objawy powrócą, wróć do lekarza

Rozpoczęcie terapii depresji to jedyna właściwa rzecz, którą można zrobić. Obecnie stosowane leki są relatywnie bezpieczne i powodują coraz mniej działań niepożądanych, jednak należy pamiętać, aby do leczenia podchodzić ostrożnie i dokładnie wypełniać zalecenia lekarza.