Choć słodzik może wydawać się zdrową zmianą, zdarza się, że ludzie pijący dietetyczne napoje, przybierają na wadze i cierpią na przewlekłe zaburzenia, takie jak cukrzyca. To zdziwiło dietetyków, którzy przyjrzeli się tej zależności. Jak się okazuje, w niektórych przypadkach choroby może powodować sztuczny słodzik – aspartam.

Słodzik w cukrzycy

Słodzik, który nie zawiera kalorii, jest syntetyczną alternatywą dla cukru, która może być do 20 tys. razy słodsza. Z tego powodu często używa się je w produktach takich jak napoje o niskiej lub zerowej kaloryczności i bezcukrowe desery, czasem zalecane dla osób z cukrzycą typu 2.

infoplanet zdrowie aspartam i cukrzyca przybieranie na wadze

Jednak eksperymenty na myszach sugerują, że kiedy aspartam rozkłada się w jelitach, może zakłócać procesy niezbędne do neutralizowania szkodliwych toksyn z bakterii, które w nich żyją. Poprzez interferowanie z kluczowym enzymem, toksyny te wzmagają się, drażniąc wyściółkę jelita i powodując zapalenia, które mogą ostatecznie stać się przyczyną przewlekłych chorób.

– Nasze wyniki pokazują, dlaczego aspartam nie zawsze może powodować, że ludzie stają się szczupli, a wręcz może powodować problemy, takie jak otyłość, choroby serca, cukrzyca i zespół metaboliczny – mówi Richard Hodin z Massachusetts General Hospital w Bostonie.

Drażniące bakterie

Aspartam jest używany na całym świecie i według wielu opinii, można go bezpiecznie spożywać. Najnowsze twierdzenia powstają w oparciu o wyniki badań przeprowadzonych na myszach i są sprzeczne z przytłaczającą liczbą dowodów naukowych.

infoplanet zdrowie aspartam i cukrzyca slodzik w cukrzycy

– Od dziesięcioleci badań naukowych, w tym badań klinicznych na ludziach, wykazano, że niskokaloryczne słodziki, takie jak napoje dietetyczne, pomagają konsumentom w zarządzaniu spożyciem kalorii w ramach ogólnej zdrowej diety – przekonuje jednak Gavin Partington, przedstawiciel organizacji branżowych British Soft Drinks Association.

Badania wykazują wpływ na enzym, którego jest dużo w żołądku – jelitową alkaliczną fosfatazę (IAP). Chroni nas on, umożliwiając symbiotyczne współżycie z bakteriami. IAP działa poprzez neutralizowanie lipopolisacharydów – toksyn bakteryjnych, które mogą podrażniać wnętrze jelita. Jednak kiedy zespół Hodina zmieszał w laboratorium IAP z napojami, które zawierają aspartam, stłumił aktywność enzymu.

Przybranie na wadze

Zespół znalazł również dowody na to, że aspartam w połączeniu z dietą tłuszczową może prowadzić do większego przyrostu masy ciała u myszy. Kiedy zespół naukowy karmił myszy zgodnie z dietą wysokotłuszczową przez 18 tygodni, te, którym podawano aspartam, przybierały na wadze bardziej niż niekarmione nim. Myszy karmione aspartamem miały także wyższy poziom cukru we krwi między posiłkami, co jest wczesnym objawem cukrzycy. Co więcej, zjawisko to obserwowano u zwierząt karmionych aspartamem i otrzymujących dietę o prawidłowej zawartości tłuszczu.

infoplanet zdrowie aspartam i cukrzyca drazniace bakterie

Aspartam był również związany z wyższym poziomem stanu zapalnego u myszy. To sugeruje, że niektóre sztuczne słodziki mogą nie być tak obojętne dla ludzkiego organizmu, jak kiedyś sądzono – mówi Eran Elinav z Instytutu Nauki Weizmanna w Rehovot w Izraelu.

Jego zespół odkrył wcześniej, że niektóre sztuczne słodziki mogą zmienić równowagę i funkcjonowanie społeczności bakterii jelitowych, co prowadzi do problemów z kontrolą glukozy. Jak sugeruje Katherine Jenner z brytyjskiej grupy kampanii Action on Sugar, „w tym badaniu podważamy skuteczność środków słodzących służących zmniejszeniu masy ciała i dodajemy coraz więcej dowodów sugerujących, że mogą one faktycznie prowadzić do zwiększenia masy ciała”.

Odkrycia zespołu mogą dotyczyć wyłącznie aspartamu, a nie innych substancji słodzących, które nie wytwarzają tej samej substancji blokującej IAP. Naukowcy ostrzegają też, że mechanizm może w ogóle nie występować u ludzi. Wyniki wskazują jednak również na nowy sposób leczenia chorób przewlekłych, takich jak zespół metaboliczny i cukrzyca poprzez zapewnienie IAP. W badaniu z 2013 roku odkryto, że podawanie go myszom zapobiega rozwojowi choroby metabolicznej u myszy w diecie wysokotłuszczowe i łagodzi objawy u dotkniętych chorobą.

Źródło: Applied Physiology, Nutrition and Metabolism, DOI: 10.1139 / apnm-2016-0346